Zeven stellingen (met dank aan Maarten Luther)

Omdat de kerk tegenwoordig met al haar goede bedoelingen maar wat voortsukkelt en amper aantrekkelijk is voor jongere generaties, doe ik gratis een aantal voorstellen voor een frisse, hervormende aanpak van de hedendaagse kerk. Het zijn er geen 95, ik spijker ze ook niet op een deur, maar loop wel even uw gedachten binnen. Daar gaat ie dan:

 

  1. Alle kerken moeten voortaan altijd open zijn. Nu lijken de meeste kerken wel een clubgebouw. Dat zijn ze ook. De mensen vormen een club in plaats van een open, gastvrije gemeenschap voor iedereen die op adem wil komen.

 

  1. In alle kerken is gelegenheid om kaarsen te branden, in een boek op te schrijven wat je dwars zit of waar je geweldig blij om bent en er is iemand aanwezig die gewoon alleen maar even de tijd voor je heeft, meer niet, maar ook niet minder.

 

  1. In al die kerken, groot of klein, maar met de deuren nooit meer op slot, ligt een Bijbel ergens in het midden. Maar naast die Bijbel zijn er evengoed andere heilige boeken, zoals de Koran, de Bhagavad Gita, de Kitab-i-Agdas, Boeddhistische geschriften, de I Ching, de Talmoed en ook allerlei apocriefe geschriften zoals het Evangelie van Thomas en ‘De alchemist’ van Paolo Coelho. Dit alles om aan te geven dat we als mensheid met elkaar verbonden zijn in onze zoektocht naar waarheid en rechtvaardigheid, al staan in een kerk ook de Christus en diens woorden altijd centraal.

 

  1. Niet alleen de Rooms-Katholieke Kerk maar ook alle andere kerken tekenen een verklaring dat ze in de loop der tijden het vaak bij het verkeerde eind hebben gehad en mensen onheus hebben bejegend. Dat geldt de wetenschappers die op de brandstapel kwamen omdat ze voet bij stuk hielden dat de aarde niet plat en ook niet het centrum van het heelal was. Ketters die zogenaamd in Gods naam gemarteld en vermoord werden. De vrouwen die altijd moesten horen dat ze tweederangs wezens waren. De niet-blanke mensen in deze wereld die met hun cultuur en ideeën over God nogal eens te vuur en te zwaard werden gedwongen zich te bekeren. De mensen van wie een fors aantal de rest van hun leven nooit meer een alleenstaande man in een pij durft te vertrouwen.

 

  1. De kerken spreken met elkaar af dat ze één ding zeker weten, namelijk dat je over God nooit iets zeker kunt weten. Zelfs als mensen zeggen dat ze zeker weten dat God liefde is, zullen die mensen moeten aanvaarden dat er andere mensen zijn die zich daarbij niets kunnen voorstellen, door alle ellende die ze hebben ondergaan in concentratiekampen, Goelag Archipels of als getuige van onzinnige spelingen van het lot. God is een groot geheim, net als het leven, waar we beurtelings verrukt over zijn of verschrikt door raken. Maar daar gaan nu net geloof en religie over. Alles wat we over het geheim zeggen, is tastenderwijs en we spreken dus af dat niemand meer doet alsof hij het wel weet.

 

  1. De nieuwe soort kerk die ik bij deze introduceer is een kerk waar mensen zich veilig voelen. Veilig voor een overheid of een omgeving die hen kan bedreigen en benauwen. Veilig voor medemensen met hun eeuwige commentaar en vooroordelen. Alle in 1948 door de wereldsamenleving aanvaarde rechten van de mens gelden in de kerk. De kerk is voortaan zelfs de plek bij uitstek waar we oefenen in het eerbiedigen van elkaars mens-zijn, omdat dat nogal eens niet of te weinig gebeurt in de wereld.

 

  1. In de kerk heerst rust. Er wordt soms wat gelezen, gezegd of gezongen. Maar stilte is het hoogste goed. Dat helpt mensen om uit hun drukke hoofd te stappen en dichter bij hun hart te komen. Dat helpt ook om meer van God te begrijpen. Want stilte is de meest sprekende eigenschap van God.

 

Lijkt mij, Aart Mak.

 

Aart Mak is pastor bij Kerk zonder Grenzen, het omroeppastoraat van Radio Bloemendaal, en redactielid van Open Deur.