Een miljoen Nederlanders voelt zich erg eenzaam. Een derde van de Nederlanders voelt zich ‘wel eens eenzaam’ Is eenzaamheid een probleem? Ja – als je je afgewezen voelt of niet begrepen, als je waardevolle contacten met anderen mist. Maar er is ook een positieve vorm van eenzaamheid, die het je mogelijk maakt om tot jezelf te komen, jezelf te onderzoeken, of juist helemaal op te gaan in de natuur of in God.

BOEKEN

De eenzaamheid van de egel. T. TellegenDe eenzaamheid van de egel
Toon Tellegen ; met prenten van Mance Post
Querido, 2006

Egel voelt zich eenzaam en voert allerlei argumenten aan om duidelijk te maken dat hij ook echt eenzaam is. Hij heeft weinig contact met andere dieren. En wat ze ook beweren, aan het eenzaamheidsgevoel van de egel is weinig te veranderen.
Korte verhalen met filosofische inslag waarin de verschillende facetten van eenzaamheid op een lichte manier worden uitgewerkt.
De verhalen nodigen uit om voorgelezen te worden, en tegelijkertijd om samen over verder te filosoferen.

 

.

Mag een mens eenzaam zijn?Mag een mens eenzaam zijn? Studies naar existentiële eenzaamheid en zingeving.
Ton Jorna, Joeri Calsius, Joachim Duyndam
Humanistics University Press, 2012

In onze tijd wordt eenzaamheid beschouwd als een maatschappelijk probleem dat moet worden bestreden. Maar het is de vraag of eenzaamheid zich wel laat bestrijden en of het alleen maar negatief is.
In deze bundel werpen zeven auteurs uit verschillende wetenschappelijke disciplines licht op de vraag of een mens eenzaam mag zijn. Ze benaderen het als iets dat bij het leven hoort, niet alleen als probleem maar ook als mogelijkheid voor innerlijke groei. Zij laten zien dat eenzaamheid niet alleen een gemis in en aan relaties is, maar ook vaak een confrontatie met angst, de dood, het eigen innerlijk landschap.

.

Lof der eenzaamheid. Stephan de JongLof der eenzaamheid. Over een oude menselijke waarde
Stephan de Jong
Valkhof Pers, 2014

Je terugtrekken in stilte is een bron van inspiratie, omdat zelfreflectie leidt tot kennis van jezelf en tot verheldering van je bestaan: hoe zit ik in elkaar en wat doe ik in het leven? De auteur legt het wezenlijke van leven en streven van tien wereldbekende auteurs bloot. Marcus Aurelius leefde in samenspraak met zichzelf en Antonius van Egypte in gemeenschap met God. Rousseau overkwam de eenzaamheid als lot, maar in moeizame levensstrijd transformeerde hij zijn pijn tot geluk: zijn lot werd zijn keuze. Emily Dickinson stuwde het alleen zijn, ook poëtisch, tot grote hoogte. Thoreau experimenteerde met eenzaamheid (‘Walden’), Sara Maitland met stilte (‘Stilte als antwoord’). De lof der eenzaamheid klinkt hier zo krachtig, dat ze bijna een oproep wordt haar ook in je eigen leven een plaats te geven.

.

Zicht op eenzaamheidZicht op eenzaamheid. Achtergronden, oorzaken en aanpak
Theo van Tilburg, Jenny De Jong
Koninklijke van Gorcum B.V., 2007

Eenzaamheid is een belangrijk maatschappelijk onderwerp. Al meer dan veertig jaar werkt de Vrije Universiteit aan dit onderwerp, en wat in dit boek aan de orde komt, is dan ook gebaseerd op feiten en wetenschappelijk onderzoek. Het levensverhaal van meer dan duizend mensen, vooral van 55 jaar en ouder, is erin verwerkt. Met velen ervan is met tussenpozen van enkele jaren wel zes keer gesproken. Deel I geeft aan wat eenzaamheid is, welke typen ervan zijn en hoe vaak het voorkomt. In deel II komen de oorzaken van eenzaamheid aan bod, en deel III bespreekt hoe dit probleem aan te pakken. Een groot maatschappelijk probleem in begrijpelijke taal geschreven; het boek is in eerste instantie bestemd voor mensen in de maatschappelijk dienstverlening.

.

FILMS

YarimYarim

The Half, Yar1m
Çagil Nurhak Aydogdu
Turkije 2016
Drama

In het binnenland, ver weg van de drukte van de Turkse steden, hebben jongeren niet veel te kiezen. Zo ook de twee hoofdpersonen van dit verhaal: het 15-jarige herdermeisje Fidan en haar aanstaande bruidegom Salih, die op zijn 35ste intellectueel minder ontwikkeld is dan Fidan. Hun gedwongen huwelijk lijkt tragisch, maar langzaam stellen ze zich open voor elkaar, verenigd door hetzelfde gevoel van eenzaamheid en onthechting van de wereld van de volwassenen.

.

BlindBlind

Eskil Vogt
Noorwegen / Nederland, 2014
Drama

Blind is een donker en speels verhaal over eenzaamheid en isolatie. Ingrid (30) is recentelijk blind geworden. Ze sluit zichzelf op in het nieuwe appartement waar ze net woont met haar man. Na een tijdje merkt ze de aanwezigheid van haar man op in de flat, die geacht wordt op zijn werk te zijn. Een eenzame buurman begint met het observeren van een andere buurtbewoner. Op een onverwachte manier blijken de verhalen deel uit te maken van een groter geheel.

.

 

Origin of HeavenEl Origen del Cielo (2015)

Origin of Heaven
David Belmar
Chili, 2015
Drama

Luis, een familieman en Miguel, zijn oudere zoon, zijn arbeiders van een zagerij in de bergen in het zuiden van Chili. Eenzaamheid en verdriet drijven Miguel ertoe om naar de stad te trekken en opnieuw beginnen. Door de instabiliteit in zijn werk en zijn eentonig bestaan​​, probeert Luis om zijn leven te veranderen, maar het lot besluit anders.

.

 

MUZIEK

Adios Lounge – Tom Waits en Bob Forrest

Piano Man – Billy Joel

Bénédiction de Dieu dans la solitude – Franz Liszt
Claudio Arrau

 

Solitude – Zbigniew Preisner (Uit La double vie de Veronique)

 

LINKS

Samen tegen eenzaamheid – website die maatschappelijke initiatieven tegen eenzaamheid bundelt.

Eenzaam.nl van Coalitie Erbij

Eenzaamheid Informatie Centrum – met o.a. feiten en cijfers. Van eenzaamheidscoach Jeanette Rijks.

Stichting De eenzame uitvaart – Dichters begeleiden eenzaam gestorvenen naar hun graf

Voor eenzaamheid – platform van ontwerpers en kunstenaars die samen een andere kijk op eenzaamheid ontwikkelen.