Gegroeid

Wist u dat het menselijk lichaam aan het einde van de dag ongeveer twee centimeter korter is dan aan het begin? Dat heeft te maken met de tussenwervelschijven. Aan het einde van een dag is de veerkracht van die schijven verminderd en zijn ze dunner geworden. Als u dan weer lekker geslapen hebt, staat u op en kijkt u in de spiegel naar een mens die weer twee centimeter langer is geworden.

En over een heel aantal generaties gezien lijkt de mens alsmaar meer op te veren. We worden alsmaar langer. Ene Robert Fogel die in 1993 samen met een collega de Nobelprijs won, toonde aan dat Europeanen sinds het eind van de 18e eeuw flink zijn gegroeid. ‘De Franse soldaten die in 1789 de Bastille bestormden, zagen eruit als dertienjarige meisjes’, zei Fogel ooit. Als u of ik in een museum een compleet harnas ontwaren, valt ons altijd direct op hoe klein de ridders – en dus ongetwijfeld ook de andere mensen – uit de vroege Middeleeuwen waren. Ook Japanners zijn gegroeid. Toen ze in 1941 de Amerikanen op de marinebasis Pearl Harbour aanvielen, was de gemiddelde lengte van de Japanse man 1,40 meter. Nu, een halve eeuw later, is dat 1,65 meter.

De reus Goliath van wie de lengte letterlijk wordt uitgemeten in de Bijbel, was voor onze begrippen helemaal niet zo’n gigant. Het is lastig vast te stellen vanwege de voor ons onduidelijke maatvoering van die dagen, maar hij moet iets meer dan twee meter lang zijn geweest. Hij was dus haast te klein voor een team van basketballers of volleyballers. Goliath was een reus omdat zijn tijdgenoten zo klein waren. Zijn tijdgenoten raakten niet over hem uitgepraat. Jezus moet helemaal niet groot zijn geweest. Was hij dat wel geweest, dan was dat vast door een evangelist genoteerd. Hij zal, net als de meesten toen, niet veel langer dan 1.40 meter zijn geweest. Hij ging hoger op een berg staan om voor iedereen zichtbaar te zijn. Maar zijn veerkrachtige woorden stuiterden als een springveer de eeuwen door.

Aart Mak is pastor bij Kerk zonder Grenzen (het omroeppastoraat van Radio Bloemendaal) en redactielid van Open Deur.